اصول و معیارهای تألیف محتوای کتاب درسی در حوزه های علمیه خواهران: مطالعه کیفی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

چکیده

مطالعه حاضر، با هدف بررسی اصول و معیارهای تألیف محتوای درسی در مقطع عمومی حوزه های علمیه خواهران انجام گرفت. روش پژوهش حاضر، تحلیل محتوای کیفی؛ با روش از مضمون محور (تماتیک) بصورت تحلیل استقرائی استفاده شده است. روش انتخاب نمونه یا واحد تحلیل در این مطالعه نمونه گیری نظری بود. جامعه آماری پژوهش شامل: کلیه اسناد بالادستی و مستندات علمی مربوط به موضوع پژوهش حاضر و کلیه اعضای گروه های علمی برنامه ریزی تعلیم و تربیت مرکز مدیریت حوزه های علمیه خواهران و اعضای هیئت علمی شورای سیاستگذاری حوزه های علمیه خواهران، گروه علمی برنامه ریزی و تدوین متون درسی جامعه الزهرا و کلیه کارشناسان اداره کل برنامه ریزی و تدوین متون تحصیلی مرکز مدیریت حوزه های خواهران را تشکیل می دهد. در یافته های به دست آمده علاوه بر تحلیل مصاحبه ها‌، به تحلیل محتوای مستندات مربوطه نیز پرداخته شد. بدین صورت که در جریان تحلیل، با کدگذاری مقوله های اصلی بعد از اشباع نظری، 5 مقوله اصلی و 39 زیر مقوله از داده های کیفی استخراج شد. مؤلفه های شناسایی شده عبارت هستند از: تعیین انتخابگران محتوا و ارزیابان، جهت گیری مؤلف، زمینه گردآوری اطلاعات، گزینش و تأمین محتوا، تعیین حجم و سازماندهی محتوا. یافته ها به جهت مبتنی بودن مقوله ها به فحوای متخصصین برجسته حوزه های علمیه و تطبیق آن ها با آموزه های دینی، قابلیت کاربرد در موقعیت های مختلف به ویژه نشر کتب دانشگاهی را نیز دارد.