طراحی الگوی سیستم نرم‌افزاری اعتباریابی کتاب‌های دانشگاهی مبتنی بر متن‌کاوی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناس ارشد علم اطلاعات و دانش شناسی دانشگاه علامه طباطبائی

2 استادیار و عضو هیئت علمی گروه علم اطلاعات و دانش شناسی دانشگاه علامه طباطبایی

چکیده

هدف از پژوهش حاضر طراحی و اعتباریابی مقیاس سنجش کتاب‌های درسی دانشگاهی با استفاده از متن‌کاوی متون تخصصی و سازمان‌دهی الگوریتم نرم‌افزاری بوده است. با استفاده از کارکردهای هم‌رخدادی واژگان (وابستگی) و خوشه‌بندی متن، سیاهه‌وارسی برای ارزیابی کتاب‌های درسی دانشگاهی تهیه شده است. روش تحلیل هم‌رخدادی واژگان و به دنبال آن خوشه‌بندی این امکان را فراهم می‌آورد که ساختار روابط موضوعی در یک حوزه را درک نمود، و مصورسازی آن به درک شمای کلی این حوزه کمک می‌کند. پژوهش حاضر از نظر نوع، کاربردی است و به روش تحلیل محتوا اجرا شده است. روش گردآوری داده‌ها، روش اسنادی (کتابخانه‌ای) و ابزار آن، سیاهه‌وارسی بوده است. سطح پردازش در این پژوهش تحلیلی است و به‌صورت خاص از روش تحلیل محتوای واژگان (هم‌رخدادی واژگان) و خوشه‌بندی سلسله‌مراتبی استفاده شده است. نمونه در این پژوهش برابر با جامعۀ آماری و شامل مقالات پژوهشی منتشر شده به زبان‎ انگلیسی موجود در پایگاه‎های اسکوپوس، ابسکو و ساینس‌دایرکت در حوزۀ موضوعی نگارش کتاب‌های دانشگاهی است که در مجموع 10000 مقالۀ انگلیسی بررسی شد و شبکۀ هم‌رخدادی واژگان با استفاده از نرم‌افزارهای وی‌او‌اس‌ویور، اس‌پی‌اس‌اس و پاژک ترسیم‌شده است. برای طراحی الگوی سیستم نرم‌افزاری اعتباریابی کتاب‌های دانشگاهی مبتنی بر متن‌کاوی با استفاده از هم‌رخدادی واژگان و تحلیل متون، 4 شاخص تعیین شد که عبارت‌اند از: گفتمان علمی، ارزیابی نگارش، نوشتار دانشگاهی، اصول نوشتار دانشگاهی؛ و با استفاده از هم‌رخدادی واژگان و خوشه‌بندی متن، 14 مؤلفۀ سواد علمی، عبارات نوشتاری در گفتمان، دستورالعمل عبارات نوشتاری در گفتمان علمی، اجزای دستورالعمل عبارات نوشتاری در گفتمان علمی، ابزارهای ارزیابی نوشتار دانشگاهی، یادگیری مهارت نوشتار، ارزیابی مهارت نوشتاری، بازبینی و بازنگری، مهارت نوشتار دانشگاهی، مشخصات جمعیت‌شناختی نوشتار آکادمیک، مشخصات فیزیکی ارزیابی نگارش، اصول نوشتار دانشگاهی، ارزیابی اصول نوشتار دانشگاهی، نتیجۀ ارزیابی اصول نوشتار دانشگاهی و تأثیر ارزیابی اصول نوشتار دانشگاهی شناسایی شدند. با استفاده از ترسیم نقشۀ علمی می‌توان روابط بین مفاهیم در متون را کشف نمود و مبانی جدیدی را استخراج کرد که در این پژوهش با استفاده از ترسیم نقشۀ علمی مقالات حوزۀ نوشتار دانشگاهی، شاخص‌ها و مؤلفه‌های ارزیابی متون درسی تعیین شدند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Designing a Model of Validation Software System for Academic Textbooks Based on Text Mining

نویسندگان [English]

  • Alireza Abdinasab 1
  • Esmat Mo'meni 2
  • Seyyed Mahdi Taheri 2
1 M. A. in Information Science and Knowledge Management; Allameh Tabataba'i University
2 Assistant Professor and Faculty Member of Information Science and Knowledge Management Department; Allameh Tabataba'i University
چکیده [English]

This research is aimed to design and validate a measurement scale for academic textbooks using technical text mining process and organizing software algorithms. Using word co-occurrence (dependency) and text clustering methods, a checklist is provided for evaluation of academic textbooks. Word co-occurrence and text clustering analysis methods create the possibility to understand the structure of thematic relations in one single area and its visualization would help us understand the general schema of the area. The research was an applied research and used content analysis approach. For gathering data, it used documentary-library method, and a checklist as data gathering tool. The research uses analytical processing level, specifically vocabulary content analysis (word co-occurrence method) and hierarchical clustering method. Sample in this research is equal to the statistical society and includes English research articles published in Scopus, EBSCO and Science Direct in the subject area of compilation of Academic Books. Total amount of 10000 articles were investigated and a co-occurrence network of their words is drawn using VOS Viewer, SPSS, and Pajak softwares. Four indicators were set to design the model of validation software system for academic books based on text mining using word co-occurrence and text analysis: scientific discourse, evaluation of compilation, academic writing, and academic writing principles. Fourteen components are identified using word co-occurrence and text clustering: academic literacy, written phrases in discourse, written phrases instructions in scientific discourse, elements of the instruction of written phrases in the scientific discourse, academic writing assessment tools, learning writing skills, assessment of writing skills, review, academic writing skills, demographic features of academic writing, physical features of writing assessment, principles of academic writing, assessment of academic writing principles, the result of the evaluation of academic writing principles, the impact of academic writing principles assessment. Based on scientific map drawing, the relationship between concepts of a text can be discovered and new basis can be extracted. By drawing the scientific map of the papers in the field of academic writing, this research determined indicators and components of this area.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Evaluation
  • academic textbooks
  • academic writing
  • model designing
  • validation software system
  • text mining