پژوهش و نگارش کتب دانشگاهی

پژوهش و نگارش کتب دانشگاهی

ارزیابی و مقایسه دو کتاب درسی دانشگاهی یادگیری چندرسانه ای از دیدگاه دانشجویان علوم تربیتی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 استادیار،دانشکده روان شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، تهران، ایران.
2 دانش آموخته کارشناسی،دانشکده روان شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، تهران ،ایران.
3 دانش آموخته کارشناسی ،دانشکده روان شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، تهران، ایران.
چکیده
هدف از این پژوهش ارزیابی و مقایسه دو کتاب درسی دانشگاهی "یادگیری الکترونیکی و علم آموزش: راهنمای عملی کاربران و طراحان یادگیری چند رسانه ای" و "پروژه های چندرسانه ای در آموزش: طراحی، تولید و ارزشیابی" از دیدگاه دانشجویان علوم تربیتی است. جامعه مورد پژوهش دانشجویان علوم تربیتی دانشگاه تهران بود که 18 دانشجو به صورت هدفمند به عنوان نمونه انتخاب شدند. با روش توصیفی- پیمایشی و با استفاده از شاخص های ارزیابی و نقد کتاب های درسی دانشگاهی، پنج شاخص محتوایی، روشی، زبانی، ساختاری و شکل ظاهری در هر دو کتاب مورد ارزیابی و مقایسه قرار گرفت. نتایج آزمون تی وابسته نشان داد که تفاوت معناداری در شاخص های محتوایی و روشی (0.05>P) بین دو کتاب وجود دارد، اما در سه شاخص زبانی، ساختاری و شکل ظاهری تفاوت معناداری بین دو کتاب مشاهده نشد. کتاب " یادگیری الکترونیکی و علم آموزش: راهنمای عملی کاربران و طراحان یادگیری چند رسانه ای" که در محتوا و روش به زیربنای روان شناختی یادگیری چند رسانه ای و روش های مبتنی بر شواهد پرداخت از دیدگاه دانشجویان بهتر ارزیابی شد. از آنجایی که استفاده از نظرات دانشجویان به عنوان یکی از ملاک های انتخاب کتاب درسی افزایش یافته است، پیشنهاد می شود که در انتخاب کتاب درسی دانشگاهی یادگیری چند رسانه ای، کتاب هایی که مفاهیم پیچیده را به طور موثر با تاکید بر مبانی زیربنایی روان شناختی ارائه می دهند، توضیحات روشن مبتنی بر شواهد ارائه می کنند و دانشجویان را به طور فعال درگیر می کنند، مد نظر قرار گیرد.
کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله English

Evaluation and Comparison of Two Multimedia Learning Textbooks from the Perspective of Education Science Students

نویسندگان English

Raha Abedi 1
Zohreh Rahatlooei 2
Mohadeseh Alaiee 3
1 Faculty of Psychology and Education, University of Tehran
2 Faculty of Psychology and Education, University of Tehran
3 Faculty of Psychology and Education, University of Tehran
چکیده English

The purpose of this study is to evaluate and compare two academic textbooks, "E-Learning and the Science of Instruction: Proven Guidelines for Consumers and Designers of Multimedia Learning" and "Multimedia Projects in Education: Designing, Producing, and Assessing," from the perspective of education science students. The study population consisted of education science students at the University of Tehran, from whom 18 students were purposefully selected as a sample. Using a descriptive-survey method and employing evaluation and critique indices for academic textbooks, five indices—content, method, language, structure, and appearance—were evaluated and compared in both books. The results of the paired t-test showed that, from the students' point of view, there was a significant difference in the content and method indices (P < 0.05) between the two books, but no significant difference was observed in the three indices of language, structure, and appearance. The book "E-Learning and the Science of Instruction: Proven Guidelines for Consumers and Designers of Multimedia Learning," which addressed the cognitive psychological foundations of multimedia learning and evidence-based methods in its content and method, was rated better by the students. Given that the use of student feedback has increased as a criterion for selecting textbooks, it is suggested that, in the selection of multimedia academic textbooks, those that effectively present complex concepts with an emphasis on underlying cognitive psychological principles, provide clear evidence-based explanations, and actively engage students should be taken into consideration.

کلیدواژه‌ها English

University Textbook Evaluation
Multimedia Learning
E-learning
Education Science Students
ایورس، کارن. اس؛ بارون، آن آی (2010)، پروژه‌های چندرسانه‌ای در آموزش: طراحی، تولید و ارزشیابی (ترجمۀ خدیجه علی‌آبادی و اسماعیل اصلانی، 1395)، تهران: بوی کاغذ.
پورتوکلی، اسما؛ علی‌نژاد، مهرانگیز؛ دانشمند، بدرالسادات (۱۳۹۹)، طراحی الگوی تدوین محتوای الکترونیکی بر اساس عوامل مؤثر بر رضایتمندی از یادگیری، فناوری آموزش، دورۀ 15، شمارۀ 1.
پورقاز، شیرین؛ توماج، عبدالجلال (۱۴۰۰)، تأثیر آموزش چندرسانه‌ای و ترکیبی بر پیشرفت تحصیلی دانش‌آموزان در درس مطالعات اجتماعی، فصلنامۀ علمی تخصصی پژوهش در آموزش مطالعات اجتماعی، دورۀ سوم، ش ۳.
تقدمی، محمد شاهین؛ مازندرانی، امیرعلی (1401)، بهترین شیوه برای تهیۀ محتوای آموزشی برخط غیرهم‌زمان: نگرش متخصصان محتوایی تهیۀ کتب دانشگاهی برای دانشجویان علوم انسانی، پژوهش و نگارش کتب دانشگاهی، دورۀ 26، شمارۀ 51، 168ـ144.
حسین‌زاده، فاطمه، رستگارپور، حسن، محمدحسنی، نسرین، سلیمی، ساسان (1398)، تأثیر طراحی چندرسانه‌ای آموزشی مبتنی بر اصول نظریۀ بارشناختی بر یادگیری، یادداری و انگیزۀ پیشرفت تحصیلی در درس ریاضی، فصلنامۀ فناوری اطلاعات و ارتباطات در علوم تربیتی، 9(6)، 5ـ25.
دلروز، کاظم؛ قراباغی، حسن (1402)، نقدی بر کتاب مقدمات تکنولوژی آموزشی، پژوهش‌نامۀ انتقادی متون و برنامه‌های علوم انسانی،  سال23، شمارۀ 3.
رستمی‌نژاد، محمدعلی (1399)، نقدی بر کتاب موک‌ها طراحی، کاربرد و مدل‌های کسب‌و‌کار، پژوهش‌نامۀ انتقادی متون و برنامه‌های علوم انسانی، شمارۀ 10، 145ـ164.
رضی، احمد (1388)، شاخص‌های ارزیابی و نقد کتاب‌های درسی دانشگاهی، سخن سمت، شمارۀ 21، ص 21 تا 30.
زارع، محمد؛ مهربان، جواد و ساریخانی، راحله (۱۳۹۴)، اثر چندرسانه‌ای بر میزان یادگیری و پیشرفت در فیزیولوژی، مجلۀ روان‌شناسی تربیتی، دورۀ ۱۱، ش 36.
زارعی زوارکی، اسماعیل؛ مرادی، رحیم؛ شریفی درآمدی، پرویز (1393)، تأثیرآموزش چندرسانه‌ای بر رشد مهارت‌های اجتماعی،  پژوهش‌های روان‌شناسی اجتماعی، (13)4، 135.
زنگنه، حسین؛ بهرامی، زهرا (1399)، نقد کتاب پروژه‌های چندرسانه‌ای در آموزش: طراحی، تولید و ارزشیابی، پژوهش‌نامۀ متون و برنامه‌های علوم انسانی، سال بیستم، شمارۀ دهم.
سلوین، نیل (2019)، چشم‌اندازهای جهانی در زمینۀ تکنولوژی و تعلیم و تربیت (ترجمۀ طالب زندی و فریبا انصاری مقدم، 1398)، تهران: آوای نور.
طالبی، سوسن؛ نیلی احمدآبادی، محمدرضا (1402)، نقدی بر کتاب طراحی و تکنولوژی آموزشی، روندها و مسائل مبتنی بر معیارهای کتاب درسی دانشگاهی، پژوهش و نگارش کتب دانشگاهی، دورۀ بیست وهفتم، شمارۀ 53.
کلارک، کولوین؛ مایر، ریچارد (2011)، یادگیری الکترونیکی و علم آموزش: راهنمای عملی کاربران و طراحان یادگیری چندرسانه‌ای (ترجمۀ جواد حاتمی و کیومرث تقی‌پور، 1393، چاپ اول)، تهران: آوای نور.
متقی‌زاده، عیسی (1397)، نقد و تحلیل محتوا در تراز کتاب‌های درسی دانشگاهی، مطالعۀ موردی: کتاب قواعد و متون عربی، پژوهش‌نامۀ انتقادی متون و برنامه‌های علوم انسانی، دورۀ 18، شمارۀ 4.
منصوریان، یزدان (1392)، صد ویژگی کتاب‌های دانشگاهی کارآمد و اثربخش، پژوهش و نگارش کتاب دانشگاهی، شمارۀ 29، 17ـ1
مؤمنی‌راد، اکبر؛ قاسم‌تبار، عبدالله؛ پورجمشیدی، مریم (1402)، تحلیل انتقادی کتاب مبانی نظری تکنولوژی آموزشی، پژوهش‌نامۀ انتقادی متون و برنامه‌های علوم انسانی، سال23، شمارۀ 3.
نوریان، محمد (۱۳۹۳)، روش‌های ارزیابی کتاب‌های درسی دانشگاهی، مزایا و محدودیت‌ها، پژوهش و نگارش کتب دانشگاهی، ش 33.
یوسفی، ناصر؛ غفار نصیری، هانیس (۱۳۹۵)، نقد و بررسی نسخۀ فارسی کتاب خانواده درمانی اثر کلبرگ، پژوهش و نگارش کتب دانشگاهی، دورۀ ۲۰، ش 39.
Brika, S. K. M., Chergui, K., Algamdi, A., Musa, A. A., & Zouaghi, R. (2022). E-learning research trends in higher education in light of COVID-19: a bibliometric analysis. Frontiers in Psychology12, 762819.
Dockx, J., Bellens, K., & De Fraine, B. (2020). Do textbooks matter for reading comprehension? A study in Flemish primary education. Frontiers in Psychology10, 2959.
Khamparia, A., & Pandey, B. (2017). Impact of Interactive Multimedia in ELearning Technologies, Enhancing Academic Research with Knowledge Management Principles,199 – 227
Knecht, P., & Najvarová, V. (2010). How do students rate textbooks?: A review of research and ongoing challenges for textbook research and textbook production. Journal of Educational Media, Memory, and Society2(1), 1-16.
Lalau, E. (2014). Teachers', Pupils', and Parents' Opinions on Primary Textbooks: Their Selection, Quality and Use. Acta Didactica Napocensia7(3), 59-71.
Stecuła, K., & Wolniak, R. (2022). Advantages and disadvantages of e-learning innovations during COVID-19 pandemic in higher education in Poland. Journal of Open Innovation: Technology, Market, and Complexity8(3), 159.